{"id":1168,"date":"2016-03-30T23:03:46","date_gmt":"2016-03-30T21:03:46","guid":{"rendered":"http:\/\/atorod.pl\/?p=1168"},"modified":"2016-03-30T23:03:46","modified_gmt":"2016-03-30T21:03:46","slug":"miedzy-szklarnia-a-domem-wariatow","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/atorod.pl\/?p=1168","title":{"rendered":"Mi\u0119dzy szklarni\u0105 a domem wariat\u00f3w"},"content":{"rendered":"<p>Jestem cz\u0142owiekiem ma\u0142ej wiary. Po wymuszonym odej\u015bciu za\u0142o\u017cyciela i wieloletniego dyrektora Warszawskiej Opery Kameralnej Stefana Sutkowskiego &#8211; i to w nadzwyczaj nieprzyjemnych okoliczno\u015bciach &#8211; nie s\u0105dzi\u0142am, \u017ce ten male\u0144ki teatr przetrwa i kiedykolwiek wyjdzie na prost\u0105. Nie by\u0142am szczeg\u00f3ln\u0105 entuzjastk\u0105 autorytarnych metod zarz\u0105dzania WOK przez dawnego szefa, mia\u0142am te\u017c sporo zastrze\u017ce\u0144 do jego og\u00f3lnej wizji artystycznej, przy\u0142\u0105czy\u0142am si\u0119 jednak do gromkich protest\u00f3w \u015brodowiska muzycznego, zatroskanego o przysz\u0142o\u015b\u0107 zas\u0142u\u017conej plac\u00f3wki. Nowy dyrektor Jerzy Lach, ogl\u0119dnie m\u00f3wi\u0105c, niezbyt otrzaskany z dotychczasowym repertuarem sceny i jego specyfik\u0105 wykonawcz\u0105, podj\u0105\u0142 jednak rozs\u0105dn\u0105 decyzj\u0119, \u017ceby nie przeprowadza\u0107 rewolucji z samej ch\u0119ci przypodobania si\u0119 decydentom. Przycupn\u0105\u0142 troch\u0119 z boku i zacz\u0105\u0142 obserwowa\u0107 dzia\u0142ania zespo\u0142u, zdeterminowanego robi\u0107 swoje i nie ogl\u0105da\u0107 si\u0119 na niesprzyjaj\u0105c\u0105 aur\u0119 polityczn\u0105. Zaproponowa\u0142 kilka mniej lub bardziej fortunnych inicjatyw &#8211; z kt\u00f3rych najszcz\u0119\u015bliwsz\u0105 okaza\u0142o si\u0119 zacie\u015bnienie wsp\u00f3\u0142pracy z warszawskim Uniwersytetem Muzycznym &#8211; w gruncie rzeczy postawi\u0142 jednak na kontynuacj\u0119 dzie\u0142a Sutkowskiego, kt\u00f3ry w pewnym momencie doszed\u0142 do \u015bciany i nie by\u0142 ju\u017c w mocy pozyska\u0107 \u017cadnych dotacji dla swojego teatru.<\/p>\n<p>Jak ko\u0144cz\u0105 si\u0119 rewolucje inicjowane przez pewnych siebie ignorant\u00f3w &#8222;z nadania&#8221;, przekonali\u015bmy si\u0119 na \u017cywym ciele wielu innych instytucji kulturalnych. Asekuracyjna strategia Lacha okaza\u0142a si\u0119 poniek\u0105d zbawienna dla WOK. Bo sercem, dusz\u0105 i m\u00f3zgiem tej opery od lat by\u0142 zesp\u00f3\u0142 entuzjast\u00f3w, znaj\u0105cych si\u0119 na rzeczy i po prostu rozkochanych w swojej pracy. Do wyj\u015bcia na prost\u0105 jeszcze bardzo daleko, ale ju\u017c dzia\u0142ania powi\u0105zanego z teatrem Stowarzyszenia &#8222;Dramma per Musica&#8221; da\u0142y ca\u0142kiem realn\u0105 nadziej\u0119 na popraw\u0119 sytuacji. Najnowsza premiera <span class=\"st\">H\u00e4ndlowska &#8211; aczkolwiek zrealizowana pod szyldem Opery Kameralnej i nie w urokliwym Teatrze Stanis\u0142awowskim w \u0141azienkach, tylko na mikroskopijnej scenie w budynku dawnego ko\u015bcio\u0142a ewangelicko-reformowanego &#8211; jest swoist\u0105 kontynuacj\u0105 dw\u00f3ch wcze\u015bniejszych inicjatyw Stowarzyszenia. Z udzia\u0142em muzyk\u00f3w, kt\u00f3rzy brali udzia\u0142 w przedstawieniach <em>Agrypiny <\/em>i <em>Orlanda<\/em>, pod opiek\u0105 merytoryczn\u0105 fachowc\u00f3w, kt\u00f3rzy odkryli talenty kilkorga m\u0142odych \u015bpiewak\u00f3w i cierpliwie toruj\u0105 im drog\u0119 na \u015bwiatowe estrady. <\/span><\/p>\n<p>WOK zawsze by\u0142a przedsionkiem do s\u0142awy wokalist\u00f3w. O ile inne polskie o\u015brodki wykonawstwa historycznego opieraj\u0105 si\u0119 przede wszystkim na coraz lepiej zgranych zespo\u0142ach instrumentalnych, o tyle Warszawa okaza\u0142a si\u0119 wyl\u0119garni\u0105 interesuj\u0105cych i dobrze szkolonych g\u0142os\u00f3w. Ma to swoje wady i zalety. &#8222;Dawniacy&#8221; z Wroc\u0142awia i Krakowa s\u0105 bardziej otwarci na wsp\u00f3\u0142prac\u0119 mi\u0119dzynarodow\u0105, muzycy warszawscy kompletuj\u0105 obsady swoich spektakli z rodzimych \u015bpiewak\u00f3w &#8211; cz\u0119sto fenomenalnie uzdolnionych i zyskuj\u0105cych coraz szersze grono fan\u00f3w, gotowych kibicowa\u0107 swoim ulubie\u0144com na ka\u017cdym koncercie i przedstawieniu. Mimo \u017ce jest w kim wybiera\u0107, w\u0142a\u015bciwie za ka\u017cdym razem s\u0142yszymy tych samych wokalist\u00f3w, coraz cz\u0119\u015bciej &#8222;formatowanych&#8221; wed\u0142ug \u0142atwego do przewidzenia klucza. Jeszcze kilka premier, a obstawianie, kto we\u017amie g\u0142\u00f3wn\u0105 parti\u0119 przeznaczon\u0105 pierwotnie dla kastrata, a kto si\u0119 wcieli w drugoplanow\u0105 posta\u0107 \u017ce\u0144sk\u0105, straci urok hazardu. Tymczasem warto wzi\u0105\u0107 przyk\u0142ad z zagranicznych teatr\u00f3w, gdzie falseci\u015bci coraz cz\u0119\u015bciej ust\u0119puj\u0105 miejsca kobietom, zw\u0142aszcza w partiach <em>travesti<\/em>, pisanych przez dawnych kompozytor\u00f3w na g\u0142os altowy, gdzie przywi\u0105zuje si\u0119 coraz wi\u0119ksz\u0105 wag\u0119 do urody brzmienia i umiej\u0119tno\u015bci kontrolowania wolumenu, gdzie dobiera si\u0119 solist\u00f3w tak\u017ce pod k\u0105tem specyficznych predyspozycji wokalnych, niekoniecznie to\u017csamych z umiej\u0119tno\u015bci\u0105 opanowania roli pod wzgl\u0119dem technicznym.<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/atorod.pl\/wp-content\/uploads\/2016\/03\/04.jpg\" rel=\"attachment wp-att-1170\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-medium wp-image-1170\" src=\"http:\/\/atorod.pl\/wp-content\/uploads\/2016\/03\/04-300x200.jpg\" alt=\"04\" width=\"300\" height=\"200\" srcset=\"https:\/\/atorod.pl\/wp-content\/uploads\/2016\/03\/04-300x200.jpg 300w, https:\/\/atorod.pl\/wp-content\/uploads\/2016\/03\/04-768x512.jpg 768w, https:\/\/atorod.pl\/wp-content\/uploads\/2016\/03\/04.jpg 800w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><\/p>\n<p>Kacper Szel\u0105\u017cek (Ariodante) i Olga Pasiecznik (Ginewra) nurzaj\u0105 si\u0119 w szcz\u0119\u015bcie i w zielono\u015b\u0107. Fot. Jaros\u0142aw Budzy\u0144ski.<\/p>\n<p>Pisa\u0142am o tym ju\u017c przy okazji <em>Orlanda<\/em>, napisz\u0119 raz jeszcze przy okazji najnowszego <em>Ariodanta<\/em>. Kacper Szel\u0105\u017cek jest prawdopodobnie najlepszym w tej chwili polskim kontratenorem, dysponuj\u0105cym g\u0142osem o imponuj\u0105cej skali, jak na ten &#8222;fach&#8221; stosunkowo du\u017cym, bogatym w alikwoty i bardzo ruchliwym. Ba, niewykluczone, \u017ce jest jednym z kilku na \u015bwiecie falsecist\u00f3w &#8211; poza Franco Fagiolim, kt\u00f3rego sk\u0105din\u0105d nie znosz\u0119, i m\u0142odym Ukrai\u0144cem Jurijem Mynenk\u0105, kt\u00f3ry za kilka tygodni za\u015bpiewa Ariodanta w Lozannie &#8211; zdolnych w og\u00f3le ud\u017awign\u0105\u0107 ci\u0119\u017car partii tytu\u0142owej. Ma jednak charakterystyczn\u0105 barw\u0119, kt\u00f3ra niespecjalnie mi si\u0119 kojarzy z opisem sztuki wokalnej pierwszego wykonawcy tej roli, Giovanniego Carestiniego, uwodz\u0105cego s\u0142uchaczy nie tylko pot\u0119\u017cn\u0105 skal\u0105, ale te\u017c aksamitn\u0105 mi\u0119kko\u015bci\u0105 swojego kastratowego altu. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 dyrygent\u00f3w te\u017c ma inne skojarzenia i nawet w najbardziej stylowych, &#8222;historycznych&#8221; wykonaniach obsadza ciemne, szkolone kontraltow\u0105 metod\u0105 mezzosoprany. Z parti\u0105 Polinessa jest dok\u0142adnie ten sam k\u0142opot, co z parti\u0105 Medora w <em>Orlandzie<\/em> &#8211; powsta\u0142a z my\u015bl\u0105 o \u017ce\u0144skim alcie i nigdy nie zabrzmi jak trzeba w wydaniu kontratenorowym (zw\u0142aszcza w uj\u0119ciu Jana Jakuba Monowida, kt\u00f3ry konsekwentnie popada w pretensjonaln\u0105, niezno\u015bnie histeryczn\u0105 manier\u0119). Dalinda (sk\u0105din\u0105d znakomita Dagmara Barna) jest mimo wszystko dziewcz\u0119ciem szlachetnego rodu, jej \u015bpiew nie powinien wi\u0119c tworzy\u0107 pod wzgl\u0119dem barwowym a\u017c tak silnego kontrastu z parti\u0105 Ginewry, realizowan\u0105 roziskrzonym jak p\u0142ynne z\u0142oto sopranem Olgi Pasiecznik. Andrzej Klimczak okaza\u0142 si\u0119 bardzo inteligentnym i muzykalnym odtw\u00f3rc\u0105 roli Kr\u00f3la Szkocji, do kt\u00f3rej przyda\u0142by si\u0119 jednak bas z prawdziwego zdarzenia. Mi\u0142ym zaskoczeniem by\u0142 dla mnie wyst\u0119p Wojciecha Parchema w partii Lurcania &#8211; jego urodziwy, a zarazem pot\u0119\u017cny tenor wyda\u0142 mi si\u0119 z pocz\u0105tku z ca\u0142kiem innej bajki (ch\u0119tnie bym go pos\u0142ucha\u0142a w <em>Osudzie<\/em> Janaczka, gdyby komu\u015b przysz\u0142o do g\u0142owy to wystawi\u0107), ale gdy przysz\u0142o do &#8222;Il tuo sangue, ed il tuo zelo&#8221; w II akcie, okaza\u0142 si\u0119 ruchliwszy ni\u017c niejeden sopran koloraturowy.<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/atorod.pl\/wp-content\/uploads\/2016\/03\/16.jpg\" rel=\"attachment wp-att-1171\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-medium wp-image-1171\" src=\"http:\/\/atorod.pl\/wp-content\/uploads\/2016\/03\/16-300x200.jpg\" alt=\"16\" width=\"300\" height=\"200\" srcset=\"https:\/\/atorod.pl\/wp-content\/uploads\/2016\/03\/16-300x200.jpg 300w, https:\/\/atorod.pl\/wp-content\/uploads\/2016\/03\/16-768x512.jpg 768w, https:\/\/atorod.pl\/wp-content\/uploads\/2016\/03\/16.jpg 800w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><\/p>\n<p>Ariodante i Dalinda (Dagmara Barna) w domu wariat\u00f3w. Fot. Jaros\u0142aw Budzy\u0144ski.<\/p>\n<p>Cho\u0107 jak zwykle sobie ponarzeka\u0142am, musz\u0119 przyzna\u0107, \u017ce para g\u0142\u00f3wnych protagonist\u00f3w stan\u0119\u0142a na wysoko\u015bci zadania. Mimo zastrze\u017ce\u0144 natury og\u00f3lnej g\u0142osy Szel\u0105\u017cka i Pasiecznik przepi\u0119knie stopi\u0142y si\u0119 w duetach, a ka\u017cde z osobna mia\u0142o tego wieczoru moment prawdziwej chwa\u0142y: Ginewra w \u0142ami\u0105cej serce arii &#8222;Il mio crudel martoro&#8221; z ko\u0144ca II aktu, Ariodante w tyle\u017c ekstatycznym, co karko\u0142omnym wybuchu czystej rado\u015bci &#8222;Dopo notte&#8221; w finale opery (ju\u017c za sam fakt, \u017ce za\u015bpiewa\u0142 t\u0119 ari\u0119 prawie bezb\u0142\u0119dnie w op\u0119ta\u0144czym tempie narzuconym przez W\u0142adys\u0142awa K\u0142osiewicza, nale\u017cy mu si\u0119 medal olimpijski). Barna rozrusza\u0142a si\u0119 na dobre dopiero w III akcie, ale warto by\u0142o zaczeka\u0107 &#8211; to niezmiernie zdolna dziewczyna, dysponuj\u0105ca \u015bwietn\u0105 technik\u0105, warto by jednak popracowa\u0107 nad barw\u0105, na razie wci\u0105\u017c ostr\u0105 i nieprzyjemn\u0105 w g\u00f3rze skali. Zesp\u00f3\u0142 Wokalny WOK sprawi\u0142 si\u0119 bez jak zwykle bez zarzutu; niestety, orkiestra Musicae Antiquae Collegium Varsoviense wci\u0105\u017c razi niesp\u00f3jno\u015bci\u0105 brzmienia, szczeg\u00f3lnie dotkliw\u0105 w partiach instrument\u00f3w d\u0119tych, kt\u00f3re kilka razy bezlito\u015bnie da\u0142y &#8222;po uszach&#8221;. Mam te\u017c w\u0105tpliwo\u015bci co do temp zaproponowanych przez K\u0142osiewicza, ju\u017c to nadmiernie wy\u015brubowanych, ju\u017c to zbyt rozwleczonych, zw\u0142aszcza w II akcie.<\/p>\n<p>Koncepcj\u0119 re\u017cysersk\u0105 Krzysztofa Ciche\u0144skiego najch\u0119tniej pomin\u0119\u0142abym lito\u015bciwym milczeniem. Decyduj\u0105c si\u0119 na przeniesienie akcji w bli\u017cej nieokre\u015blon\u0105 wsp\u00f3\u0142czesno\u015b\u0107, trzeba mie\u0107 cho\u0107by cie\u0144 pomys\u0142u na spi\u0119cie narracji przekonuj\u0105c\u0105 klamr\u0105. Nie wystarczy wple\u015b\u0107 w ni\u0105 kilka mniej lub bardziej zabawnych gag\u00f3w i umie\u015bci\u0107 ca\u0142o\u015b\u0107 w tandetnej, a je\u015bli chodzi o kostiumy, wr\u0119cz skandalicznej scenografii Julii Kosek. Przedstawienie Dalindy jako przyg\u0142upiej sekretarki z korporacji, Lurcania jako \u0142amagi o wygl\u0105dzie magazyniera z supermarketu, Polinessa za\u015b &#8211; jako wulgarnego dresiarza, kt\u00f3ry od czasu do czasu podkre\u015bla sw\u00f3j status, przywdziewaj\u0105c szarawy p\u00f3\u0142pancerz z masy papierowej &#8211; tylko zaburza dramaturgi\u0119 tej opery, jak na <span class=\"st\">H\u00e4ndl<\/span>a, wyj\u0105tkowo przejrzy\u015bcie skonstruowanej. Przez pierwsze dwa akty jako\u015b sz\u0142o wytrzyma\u0107, kiedy jednak w trzecim Ciche\u0144ski wpakowa\u0142 zab\u0142\u0105kan\u0105 Dalind\u0119 i Ariodanta w kaftany bezpiecze\u0144stwa, a pojedynek Lurcania i Polinessa rozwi\u0105za\u0142 przez zgaszenie \u015bwiate\u0142 &#8211; jak w <em>Pali si\u0119, moja panno<\/em> Formana, tyle \u017ce zwyci\u0119zca nie wy\u0142oni\u0142 si\u0119 z ciemno\u015bci ze skradzionym salcesonem w obj\u0119ciach &#8211; r\u0119ce mi opad\u0142y. Pozna\u0144skie <em>Pajace<\/em> chyba pochwali\u0142am na wyrost: re\u017cysera z prawdziwego zdarzenia poznaje si\u0119 po wynikach pracy z bud\u017cetem tak skromnym, jak w przypadku warszawskiego <em>Ariodanta<\/em>.<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/atorod.pl\/wp-content\/uploads\/2016\/03\/23.jpg\" rel=\"attachment wp-att-1172\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-medium wp-image-1172\" src=\"http:\/\/atorod.pl\/wp-content\/uploads\/2016\/03\/23-300x200.jpg\" alt=\"23\" width=\"300\" height=\"200\" srcset=\"https:\/\/atorod.pl\/wp-content\/uploads\/2016\/03\/23-300x200.jpg 300w, https:\/\/atorod.pl\/wp-content\/uploads\/2016\/03\/23-768x512.jpg 768w, https:\/\/atorod.pl\/wp-content\/uploads\/2016\/03\/23.jpg 800w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><\/p>\n<p>Dalinda zaczyna si\u0119 wreszcie przekonywa\u0107 do Lurcania (Wojciech Parchem). Fot. Jaros\u0142aw Budzy\u0144ski.<\/p>\n<p>Co dalej? W sumie dalej tak trzyma\u0107, z kilkoma jednak zastrze\u017ceniami. Da\u0107 kolejn\u0105 szans\u0119 Natalii Koz\u0142owskiej, kt\u00f3ra mimo drobnych wpadek w poprzednich inscenizacjach naprawd\u0119 czuje idiom opery barokowej, szybko si\u0119 uczy na b\u0142\u0119dach i moim zdaniem jest jedn\u0105 z najlepiej rokuj\u0105cych re\u017cyserek w polskim teatrze muzycznym. Cieszy\u0107 si\u0119, \u017ce mamy tylu wspania\u0142ych kontratenor\u00f3w, ale obsadza\u0107 ich rozs\u0105dniej i mimo wszystko rozejrze\u0107 si\u0119 za \u017ce\u0144skim materia\u0142em wokalnym do r\u00f3l <em>travesti &#8211; <\/em>a potem go dobrze wyszkoli\u0107. Stworzy\u0107 w Warszawie prawdziwy, zgrany zesp\u00f3\u0142 instrument\u00f3w dawnych, pracuj\u0105cy razem na co dzie\u0144, cyzeluj\u0105cy barw\u0119, artykulacj\u0119 i inne detale stylowego wykonania. Sporo jeszcze do zrobienia, ale dopiero wyruszyli\u015bmy w t\u0119 podr\u00f3\u017c. A zapowiada si\u0119 bardzo ciekawie.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Jestem cz\u0142owiekiem ma\u0142ej wiary. Po wymuszonym odej\u015bciu za\u0142o\u017cyciela i wieloletniego dyrektora Warszawskiej Opery Kameralnej Stefana Sutkowskiego &#8211; i to w nadzwyczaj nieprzyjemnych okoliczno\u015bciach &#8211; nie s\u0105dzi\u0142am, \u017ce ten male\u0144ki teatr przetrwa i kiedykolwiek wyjdzie na prost\u0105. Nie by\u0142am szczeg\u00f3ln\u0105 entuzjastk\u0105 autorytarnych metod zarz\u0105dzania WOK przez dawnego szefa, mia\u0142am te\u017c sporo zastrze\u017ce\u0144 do jego og\u00f3lnej wizji &#8230; <span class=\"more\"><a class=\"more-link\" href=\"https:\/\/atorod.pl\/?p=1168\">[Read more&#8230;]<\/a><\/span><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[7],"tags":[],"class_list":{"0":"entry","1":"post","2":"publish","3":"author-mangusta","4":"post-1168","6":"format-standard","7":"category-wedrowki-operowe"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1168","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1168"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1168\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1174,"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1168\/revisions\/1174"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1168"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1168"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1168"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}