Erich Schilling, ilustracja do Gargantui i Pantagruela<\/em> Rabelais’go, 1922<\/p>\n Niestety, wygl\u0105da na to, \u017ce wi\u0119kszo\u015b\u0107 polskich \u015bpiewak\u00f3w wzi\u0119\u0142a sobie do serca wy\u0142\u0105cznie tytu\u0142 jednoakt\u00f3wki Salieriego, nie wg\u0142\u0119biaj\u0105c si\u0119 w szczeg\u00f3\u0142y narracji. A ta jest na tyle skomplikowana, \u017ce s\u0142uchacze wiede\u0144skiej prapremiery musieli rozumie\u0107 ka\u017cde padaj\u0105ce ze sceny s\u0142owo \u2013 zw\u0142aszcza \u017ce nie mieli do dyspozycji tablicy do wy\u015bwietlania nadtytu\u0142\u00f3w. Wsp\u00f3\u0142cze\u015bni wykonawcy nie musz\u0105 zaprz\u0105ta\u0107 sobie g\u0142owy dobrostanem publiczno\u015bci. Inscenizatorzy od kilkudziesi\u0119ciu lat k\u0142ad\u0105 im do g\u0142owy, \u017ce s\u0142owa w operze s\u0105 nie tyle na drugim planie, ile zupe\u0142nie nieistotne. Kt\u00f3\u017cby si\u0119 przejmowa\u0142 tymi bredniami wy\u015bpiewywanymi na proscenium? Czego widz nie pojmie, to mu re\u017cyser w ksi\u0105\u017cce programowej wyt\u0142umaczy, przewa\u017cnie niezgodnie z intencjami tw\u00f3rc\u00f3w, ale to przecie\u017c nic nie szkodzi. Najwa\u017cniejsze, \u017ceby si\u0119 zgadza\u0142o z nowymi, wymy\u015blonymi przez dramaturg\u00f3w didaskaliami.<\/p>\n Nie twierdz\u0119, \u017ce wsz\u0119dzie jest pod tym wzgl\u0119dem lepiej ni\u017c u nas. W Niemczech, w Belgii i Francji bywa nawet gorzej. Tam jednak s\u0142uchacze doznaj\u0105 intensywniejszego dysonansu poznawczego, bo rozpoznaj\u0105 s\u0142owa padaj\u0105ce z ust \u015bpiewak\u00f3w. Jest wi\u0119c nadzieja, \u017ce ko\u0144cu si\u0119 zbuntuj\u0105 przeciwko Holendrom tu\u0142aj\u0105cym si\u0119 po pustym supermarkecie i Narrabothom pope\u0142niaj\u0105cym samob\u00f3jstwo, bo zapomnieli kupi\u0107 bezglutenowe muesli na \u015bniadanie. Nie wiem natomiast, przeciwko czemu mia\u0142by si\u0119 zbuntowa\u0107 polski operoman, ujrzawszy Flisa <\/em>rozgrywaj\u0105cego si\u0119 w domu publicznym i us\u0142yszawszy Zosi\u0119, kt\u00f3ra wy\u015bpiewuje swoj\u0105 dumk\u0119 charakterystyczn\u0105 polsk\u0105 emisj\u0105 (s\u0105dz\u0105c po do\u015bwiadczeniach z Goplany<\/em>, brzmia\u0142oby to mniej wi\u0119cej: \u201eO m\u00f3j Franku, moje krocze\u201d). Taka inscenizacja jeszcze nie powsta\u0142a, ale moim zdaniem to tylko kwestia czasu.<\/p>\n Wiem za to na pewno, \u017ce je\u015bli co\u015b mi umkn\u0119\u0142o ze spektaklu Billy\u2019ego Budda<\/em> w Leeds, to tylko dlatego, \u017ce czasem nie nad\u0105\u017ca\u0142am za piekielnie g\u0119stym tekstem libretta (jak si\u0119 okaza\u0142o, podobne k\u0142opoty mieli rodowici Anglicy, nikt jednak nie zg\u0142asza\u0142 pretensji do dykcji \u015bpiewak\u00f3w). Soli\u015bci \u0107wicz\u0105 d\u0142ugie miesi\u0105ce przed debiutem w Bayreuth, \u017ceby si\u0119 wyzby\u0107 cudzoziemskiego akcentu w niemczy\u017anie. \u017baden, cho\u0107by najwspanialszy Oniegin nie trafi na \u015bwiatowe sceny, dop\u00f3ki nie nauczy si\u0119 porz\u0105dnie \u015bpiewa\u0107 po rosyjsku.<\/p>\n Bo mo\u017ce i muzyka jest najwa\u017cniejsza, ale bez s\u0142\u00f3w si\u0119 w operze nie obejdzie. Podstawowym tworzywem tego teatru jest \u015bpiew. Ja chc\u0119 rozumie\u0107 t\u0119 czarodziejsk\u0105 posta\u0107 mowy. Nie chc\u0119 grz\u0119zn\u0105\u0107 w melizmatach podk\u0142adanych pod d\u017awi\u0119ki nieistniej\u0105cego j\u0119zyka. Niech \u015bpiewacy, jak u Rabelais\u2019go, rzuc\u0105 mi ze sceny gar\u015b\u0107 wyraz\u00f3w zamarzni\u0119tych, wygl\u0105daj\u0105cych jak cukierki, w formie pere\u0142ek rozmaitego koloru. A kiedy s\u0142owa stopniej\u0105 jak \u015bnieg, niech b\u0119dzie inaczej ni\u017c u Rabelais\u2019go: niech nie oka\u017c\u0105 si\u0119 \u201ew jakowym\u015b barbarzy\u0144skim narzeczu\u201d.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Ile\u017c to razy ju\u017c o tym pisali\u015bmy. M\u00f3wili\u015bmy, krzyczeli\u015bmy, b\u0142agali\u015bmy. Wo\u0142ali\u015bmy wielkim g\u0142osem na puszczy: w recenzjach, esejach i komentarzach. Wygl\u0105da jednak na to, \u017ce jeste\u015bmy w mniejszo\u015bci. My, w\u0105t\u0142a grupka du\u017cych, nie\u017ale wykszta\u0142conych muzycznie i teatralnie dzieci, kt\u00f3re chodz\u0105 do opery nie po to, \u017ceby przy\u0142apa\u0107 nielubianego \u015bpiewaka na wyci\u0119ciu koguta, uwielbianego za\u015b – … [Read more…]<\/a><\/span><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[9],"tags":[],"class_list":{"0":"entry","1":"post","2":"publish","3":"author-mangusta","4":"post-1890","6":"format-standard","7":"category-prasowka"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1890","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1890"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1890\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6036,"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1890\/revisions\/6036"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1890"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1890"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1890"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}![\"\"](\"https:\/\/atorod.pl\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/erich-schilling-gargantua-und-pantagruel-2-illus.-for-gargantua-und-pantagruel-by-francoisrabelais.jpg\")
<\/a><\/p>\n