{"id":3125,"date":"2018-07-11T23:28:24","date_gmt":"2018-07-11T21:28:24","guid":{"rendered":"http:\/\/atorod.pl\/?p=3125"},"modified":"2018-07-12T08:39:12","modified_gmt":"2018-07-12T06:39:12","slug":"nakaz-milosci","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/atorod.pl\/?p=3125","title":{"rendered":"Nakaz mi\u0142o\u015bci"},"content":{"rendered":"

Coraz mi trudniej podsumowywa\u0107 polski sezon w operze. Na \u015bwiecie dzieje si\u0119 tyle dobrego, \u017ce moje dalekie w\u0119dr\u00f3wki odbywaj\u0105 si\u0119 cz\u0119sto kosztem wizyt w rodzimych teatrach. Smutno i przykro, kiedy musz\u0119 omija\u0107 instytucje ambitne, z zapa\u0142em zabiegaj\u0105ce o widz\u00f3w i s\u0142uchaczy. Jeszcze bardziej przykro, kiedy \u017cmudny trud krytyk\u00f3w (w tym ni\u017cej podpisanej) spotyka si\u0119 ze wzgardliwym lekcewa\u017ceniem os\u00f3b odpowiedzialnych za polityk\u0119 artystyczn\u0105 i repertuarow\u0105 teatr\u00f3w. Os\u0142upia\u0142am, dowiedziawszy si\u0119 od kolegi po fachu, \u017ce dyrektor Gabriel Chmura poinformowa\u0142 uczestnik\u00f3w konferencji prasowej w Teatrze Wielkim w Poznaniu, jakoby niedawna premiera \u015apiewak\u00f3w norymberskich<\/em> nie doczeka\u0142a si\u0119 \u017cadnego odzewu w polskich mediach. Pal sze\u015b\u0107 m\u00f3j tekst do „Tygodnika Powszechnego” – jeden z d\u0142u\u017cszych i bardziej wnikliwych. Oficjalny wortal Instytutu Teatralnego odnotowa\u0142 kilkana\u015bcie recenzji i materia\u0142\u00f3w publicystycznych. Wystarczy przeczesa\u0107 zasoby internetu, \u017ceby znale\u017a\u0107 co najmniej drugie tyle. Nie wiem, czym t\u0142umaczy\u0107 takie zachowania dyrekcji: nieumiej\u0119tno\u015bci\u0105 wyszukiwania informacji, lenistwem umys\u0142owym, rozmy\u015blnym dzia\u0142aniem propagandowym?<\/p>\n

Chodzi raczej o to ostatnie, bo rosn\u0105ca liczba teatr\u00f3w w Polsce, nie tylko operowych, za „odzew” uwa\u017ca laurk\u0119 pod adresem tw\u00f3rc\u00f3w i realizator\u00f3w przedstawienia. Jako potwierdzenie mojej tezy zacytuj\u0119 s\u0142owa „specjalisty ds. PR” pewnego teatru (znamienne, \u017ce \u00f3w teatr nie zatrudnia kierownika literackiego ani osoby odpowiedzialnej za biuro prasowe). Ot\u00f3\u017c specjalista podzi\u0119kowa\u0142 „za wsp\u00f3\u0142prac\u0119 i pomoc, kt\u00f3rej efektem byli widzowie wype\u0142niaj\u0105cy sale i korytarze opery”. Analiz\u0119 tego potworka j\u0119zykowego zostawi\u0119 sobie na inn\u0105 okazj\u0119. Skupi\u0119 si\u0119 na sformu\u0142owaniu „pomoc”, kt\u00f3re w tym kontek\u015bcie sugeruje, \u017ce teatrowi nie zale\u017cy na opiniach fachowc\u00f3w, tylko na sprawnie przeprowadzonej kampanii promocyjnej, gwarantuj\u0105cej maksymaln\u0105 sprzeda\u017c bilet\u00f3w. Znawc\u00f3w opery nie trzeba przekonywa\u0107 o kr\u00f3tkowzroczno\u015bci takiego podej\u015bcia do sprawy.<\/p>\n

W\u0142a\u015bciwie \u017caden teatr operowy w naszym kraju nie dzia\u0142a tak, jak dzia\u0142a\u0107 powinien. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 zmaga si\u0119 z ciasnym bud\u017cetem, d\u0142ugotrwa\u0142ymi skutkami b\u0142\u0119dnych decyzji personalnych, brakiem pomys\u0142u na profil plac\u00f3wki – albo wszystkim naraz. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 uprawia propagand\u0119 sukcesu, rozpaczliwie wy\u0142uskuj\u0105c z recenzji frazesy o „znakomitych wykonawcach” i „\u015bwiatowym poziomie”, z regu\u0142y wyrwane z kontekstu i niepoparte przekonuj\u0105cymi argumentami. Zaklina rzeczywisto\u015b\u0107 z takim zapa\u0142em, \u017ce nie starcza ju\u017c czasu na prawdziw\u0105 promocj\u0119 – skutkuj\u0105c\u0105 mi\u0119dzy innymi owocn\u0105 wsp\u00f3\u0142prac\u0105 mi\u0119dzynarodow\u0105. Zapewniam trwaj\u0105cych w samozadowoleniu dyrektor\u00f3w, \u017ce krytycy zagraniczni planuj\u0105 swoje woja\u017ce z wielomiesi\u0119cznym wyprzedzeniem, a obsada i kierownictwo muzyczne spektakli interesuj\u0105 ich w r\u00f3wnym stopniu, o ile nie bardziej, ni\u017c nazwisko re\u017cysera. Tymczasem dwa rywalizuj\u0105ce ze sob\u0105 teatry warszawskie – Warszawska Opera Kameralna i Polska Opera Kr\u00f3lewska – nie wiedz\u0105 jeszcze, co b\u0119d\u0105 robi\u0142y w sierpniu, nie wspominaj\u0105c ju\u017c o planach na nadchodz\u0105cy sezon.<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Zakaz mi\u0142o\u015bci <\/em>w Operze Wroc\u0142awskiej. Fot. Marek Grotowski.<\/p>\n

Pozostaje wi\u0119c kocha\u0107 to, co si\u0119 ma. O zwariowanym, zdaniem niekt\u00f3rych zaplanowanym na wyrost sezonie Opery Wroc\u0142awskiej pisa\u0142am ju\u017c kilkakrotnie. Uwielbiam ten teatr, od 1841 roku dzia\u0142aj\u0105cy z przerwami w bodaj najpi\u0119kniejszym gmachu, jakim mo\u017ce si\u0119 pochwali\u0107 polski zesp\u00f3\u0142 operowy. Nic na to nie poradz\u0119, \u017ce ilekro\u0107 si\u0119 znajd\u0119 w tym wn\u0119trzu, tylekro\u0107 staj\u0105 mi przed oczyma sylwetki Liszta, Hansa von B\u00fclowa, Wagnera, Ryszarda Straussa, Bruno Waltera i Wilhelma Furtw\u00e4nglera, kt\u00f3rzy pojawiali w tym kanale za pulpitem dyrygenckim, przyczyniaj\u0105c si\u0119 walnie do znakomitej opinii Breslauer Oper na muzycznej mapie Niemiec. Dlatego nie b\u0119d\u0119 dzieli\u0107 w\u0142osa na czworo i dopytywa\u0107 si\u0119, dlaczego planowana w koprodukcji z Oper\u0105 Lipsk\u0105 inscenizacja Zakazu mi\u0142o\u015bci<\/em> sko\u0144czy\u0142a si\u0119 na dw\u00f3ch wykonaniach koncertowych. Wol\u0119 si\u0119 cieszy\u0107, \u017ce m\u0142odzie\u0144cza i wci\u0105\u017c niedoceniana „szekspirowska” opera Wagnera zawita\u0142a wreszcie do Polski – po stu osiemdziesi\u0119ciu dw\u00f3ch latach od nies\u0142awnej prapremiery w Magdeburgu.<\/p>\n

Jestem niepoprawn\u0105 wagneromaniaczk\u0105 i przyznam bez bicia, \u017ce zamiast skupia\u0107 si\u0119 na mieliznach dramaturgicznych i dziwnym styl\u00f3w pomieszaniu w Das Liebesverbot<\/em>, z dzieci\u0119c\u0105 rado\u015bci\u0105 odkrywa\u0142am w tej partyturze zapowiedzi przysz\u0142ego Tannh\u00e4usera, Tristana <\/em>i Parsifala<\/em>, tropi\u0142am w niej \u017carty, kt\u00f3re rozkwit\u0142y pe\u0142ni\u0105 barw dopiero w \u015apiewakach norymberskich<\/em>, z zaintrygowaniem \u015bledzi\u0142am ewolucj\u0119 postaci Friedricha – prototypu p\u00f3\u017aniejszych, znamiennie „p\u0119kni\u0119tych” bohater\u00f3w Wagnerowskich, pocz\u0105wszy od Holendra, poprzez Wotana, na Klingsorze sko\u0144czywszy. Nie by\u0142o to wykonanie doskona\u0142e – dyrygent Volker Perplies, kt\u00f3ry cztery lata temu pom\u00f3g\u0142 Stefanowi Solteszowi ogarn\u0105\u0107 niesforne zespo\u0142y TW-ON w warszawskim Lohengrinie – <\/em>dokona\u0142 w dziele wielu skr\u00f3t\u00f3w, „kroj\u0105c” je na miar\u0119 mo\u017cliwo\u015bci wroc\u0142awskiej orkiestry i wytrzyma\u0142o\u015bci tutejszych s\u0142uchaczy. Zakaz mi\u0142o\u015bci <\/em>poprowadzi\u0142 w tempach \u017cywych, cho\u0107 mo\u017ce nie do\u015b\u0107 zr\u00f3\u017cnicowanych, czasem nie zdo\u0142a\u0142 pow\u015bci\u0105gn\u0105\u0107 wolumenu instrumentalist\u00f3w, nie zawsze te\u017c „dogadywa\u0142” si\u0119 z solistami. Spo\u015br\u00f3d pa\u0144 najlepsze wra\u017cenie wywar\u0142a na mnie Agnieszka S\u0142awi\u0144ska w partii Marianny, kt\u00f3r\u0105 zd\u0105\u017cy\u0142a o\u015bpiewa\u0107 ju\u017c wcze\u015bniej w strasburskiej Op\u00e9ra National du Rhin. Niezmordowany Aleksander Zuchowicz przekonuj\u0105co wcieli\u0142 si\u0119 w rol\u0119 Claudia, Tomasz Rudnicki – za poprzedniej dyrekcji bezmy\u015blnie wpychany w role basowe – w partii Friedricha ods\u0142oni\u0142 nie tylko nieprzeci\u0119tne walory swego pi\u0119knego, ujmuj\u0105cego „niemodnym” groszkiem barytonu, ale i rzadk\u0105 u polskich \u015bpiewak\u00f3w umiej\u0119tno\u015b\u0107 budowania postaci krok po kroku, z szacunkiem dla s\u0142owa i sugestii zawartych w samej partyturze. Osobne s\u0142owa uznania nale\u017c\u0105 si\u0119 Wojciechowi Parchemowi, kt\u00f3ry w rol\u0119 Luzia w\u0142o\u017cy\u0142 ca\u0142e serce, ca\u0142\u0105 dusz\u0119 i jeszcze co\u015b wi\u0119cej – g\u0142os nieoczywistej, a mimo to zniewalaj\u0105cej urody: ciemny, odrobin\u0119 nosowy, troch\u0119 brudny w \u015brednicy, bardzo m\u0119ski i rozpoznawalny ju\u017c w pierwszych, potoczy\u015bcie lej\u0105cych si\u0119 frazach. Bardzo si\u0119 ciesz\u0119, \u017ce wkr\u00f3tce us\u0142ysz\u0119 tego \u015bpiewaka w warszawskiej inscenizacji Billy’ego Budda<\/em>, gdzie powierzono mu parti\u0119 Red Whiskersa. Troch\u0119 si\u0119 martwi\u0119, \u017ce dyrektorzy teatr\u00f3w zbyt lekk\u0105 r\u0119k\u0105 wpychaj\u0105 go w role charakterystyczne, zamiast doceni\u0107 jego indywidualno\u015b\u0107 – lekcewa\u017con\u0105 w dzisiejszej rzeczywisto\u015bci tenor\u00f3w „sformatowanych”, kt\u00f3rzy na ka\u017cdej scenie i w ka\u017cdej inscenizacji musz\u0105 brzmie\u0107 r\u00f3wnie „\u0142adnie” i okr\u0105g\u0142o. <\/span><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Aleksander Zuchowicz (Claudio), Agnieszka Kuk (Isabella) i Volker Perplies. Fot. Marek Grotowski.<\/p>\n

Przysz\u0142y sezon w Operze Wroc\u0142awskiej zapowiada si\u0119 nieco spokojniej. Najwa\u017cniejsze, \u017ce prawie wszystkie propozycje z roku ubieg\u0142ego znajd\u0105 si\u0119 w sta\u0142ym repertuarze teatru. Ten zesp\u00f3\u0142 potrzebuje nie tylko nowych wyzwa\u0144, ale i poczucia stabilizacji. Mo\u017ce kocham go troch\u0119 na wyrost, ale w co\u015b trzeba wierzy\u0107. W teatrze przy \u015awidnickiej czuj\u0119 si\u0119 na tyle dobrze, by sw\u0105 mi\u0142o\u015b\u0107 do opery przyj\u0105\u0107 r\u00f3wnie rado\u015bnie, jak biblijny nakaz mi\u0142o\u015bci bli\u017aniego.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Coraz mi trudniej podsumowywa\u0107 polski sezon w operze. Na \u015bwiecie dzieje si\u0119 tyle dobrego, \u017ce moje dalekie w\u0119dr\u00f3wki odbywaj\u0105 si\u0119 cz\u0119sto kosztem wizyt w rodzimych teatrach. Smutno i przykro, kiedy musz\u0119 omija\u0107 instytucje ambitne, z zapa\u0142em zabiegaj\u0105ce o widz\u00f3w i s\u0142uchaczy. Jeszcze bardziej przykro, kiedy \u017cmudny trud krytyk\u00f3w (w tym ni\u017cej podpisanej) spotyka si\u0119 ze … [Read more…]<\/a><\/span><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[7],"tags":[],"class_list":{"0":"entry","1":"post","2":"publish","3":"author-mangusta","4":"post-3125","6":"format-standard","7":"category-wedrowki-operowe"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3125","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3125"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3125\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3132,"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3125\/revisions\/3132"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3125"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3125"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3125"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}