{"id":4314,"date":"2019-10-21T19:30:15","date_gmt":"2019-10-21T17:30:15","guid":{"rendered":"http:\/\/atorod.pl\/?p=4314"},"modified":"2019-10-21T21:56:19","modified_gmt":"2019-10-21T19:56:19","slug":"requiem-na-pozegnanie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/atorod.pl\/?p=4314","title":{"rendered":"Requiem na po\u017cegnanie"},"content":{"rendered":"<p>Dzi\u015b trafi\u0142 do sprzeda\u017cy pa\u017adziernikowy numer &#8222;Ruchu Muzycznego&#8221;, a w nim mi\u0119dzy innymi wywiad Mateusza Ciupki z flecist\u0105 \u0141ukaszem D\u0142ugoszem, esej Jakuba Puchalskiego o historii nagr\u00f3d kompozytorskich, rozmowy Wiolety \u017bochowskiej z kompozytorami o rezydencjach artystycznych, obszerny blok relacji z Warszawskiej Jesieni oraz kilka moich tekst\u00f3w. Na dobry pocz\u0105tek publikuj\u0119 tak\u017ce na mojej stronie recenzj\u0119 z po\u017cegnalnego koncertu Jacka Kaspszyka w Filharmonii Narodowej.\u00a0 Wkr\u00f3tce kolejne materia\u0142y, a tymczasem gor\u0105co zach\u0119cam do lektury ca\u0142o\u015bci najnowszego &#8222;RM&#8221;.<\/p>\n<p>***<\/p>\n<p>Jacek Kaspszyk odchodzi z Filharmonii Narodowej w kwiecie dyrygenckiego wieku, na tym etapie kariery, kiedy dojrza\u0142o\u015b\u0107 artystyczna zaczyna i\u015b\u0107 w parze z sum\u0105 \u017cyciowych do\u015bwiadcze\u0144. Zdzia\u0142a\u0142 przez tych sze\u015b\u0107 lat sporo, co tym bardziej zas\u0142uguje na szacunek, \u017ce musia\u0142 wpasowa\u0107 si\u0119 w ca\u0142kiem anachroniczn\u0105 struktur\u0119 zarz\u0105dzania t\u0105 instytucj\u0105. Trudno te\u017c zapomnie\u0107, \u017ce Warszawa \u2013 pozbawiona nowoczesnej i funkcjonalnej sali koncertowej \u2013 staje si\u0119 powoli muzyczn\u0105 prowincj\u0105, a tutejsze zespo\u0142y pracuj\u0105 w atmosferze narastaj\u0105cej frustracji. Mo\u017ce nowemu dyrektorowi artystycznemu uda si\u0119 zdzia\u0142a\u0107 wi\u0119cej, czego mu szczerze \u017cycz\u0119, nie wolno jednak lekcewa\u017cy\u0107 stara\u0144 dotychczasowego szefa, kt\u00f3re cz\u0119sto spotyka\u0142y si\u0119 z niesprawiedliw\u0105 ocen\u0105 krytyk\u00f3w i meloman\u00f3w.<\/p>\n<p>Kaspszyk wybra\u0142 na po\u017cegnanie <em>Requiem <\/em>Verdiego, utw\u00f3r niezwyk\u0142y i bardzo bliski jego wra\u017cliwo\u015bci. Bezpo\u015brednim impulsem dla jego powstania by\u0142a \u015bmier\u0107 zaprzyja\u017anionego z kompozytorem pisarza Alessandra Manzoniego, Verdi w\u0142\u0105czy\u0142 w nie jednak zrewidowan\u0105 wersj\u0119 <em>Libera me<\/em>, powsta\u0142\u0105 pi\u0119\u0107 lat wcze\u015bniej jako wk\u0142ad do \u201ekolektywnej\u201d <em>Messa per Rossini<\/em>, przedsi\u0119wzi\u0119cia dwunastu w\u0142oskich tw\u00f3rc\u00f3w, kt\u00f3re ostatecznie nie zosta\u0142o zrealizowane i doczeka\u0142o si\u0119 prawykonania dopiero w 1970 roku. Verdiowskie <em>Requiem<\/em> te\u017c nie mia\u0142o lekko: napisane na przek\u00f3r \u00f3wczesnej konwencji, przybra\u0142o posta\u0107 czego\u015b w rodzaju opery \u017ca\u0142obnej, na domiar z\u0142ego z wykorzystaniem niedopuszczalnych w liturgii \u017ce\u0144skich g\u0142os\u00f3w solowych. Pe\u0142ne nag\u0142ych kontrast\u00f3w dynamicznych i wyrazowych, chwilami zaskakuj\u0105ce harmonicznie, kipi\u0105ce zbyt \u201e\u015bwieck\u0105\u201d z punktu widzenia Ko\u015bcio\u0142a ekspresj\u0105, odnios\u0142o kr\u00f3tkotrwa\u0142y sukces, po czym na d\u0142ugo popad\u0142o w zapomnienie. Wskrzeszone niespe\u0142na sto lat temu, wesz\u0142o nareszcie do standardowego repertuaru i towarzyszy\u0142o wielu dramatycznym epizodom burzliwego XX wieku.<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/atorod.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/71892598_2474182645990689_8939991138341748736_o.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-medium wp-image-4315\" src=\"http:\/\/atorod.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/71892598_2474182645990689_8939991138341748736_o-300x200.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"200\" srcset=\"https:\/\/atorod.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/71892598_2474182645990689_8939991138341748736_o-300x200.jpg 300w, https:\/\/atorod.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/71892598_2474182645990689_8939991138341748736_o-768x512.jpg 768w, https:\/\/atorod.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/71892598_2474182645990689_8939991138341748736_o-1024x683.jpg 1024w, https:\/\/atorod.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/71892598_2474182645990689_8939991138341748736_o.jpg 1500w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><\/p>\n<p>Jacek Kaspszyk. Fot. Grzesiek Mart.<\/p>\n<p>Z przemy\u015blan\u0105 i sp\u00f3jn\u0105 interpretacj\u0105 Kaspszyka nie zawsze wsp\u00f3\u0142gra\u0142o wykonanie. Filharmonicy nabrali znacznie wi\u0119kszej gi\u0119tko\u015bci w cyzelowaniu detali dynamicznych, wci\u0105\u017c jednak maj\u0105 k\u0142opot z p\u0142ynnym prowadzeniem frazy, klarowaniem pion\u00f3w i \u2013 co gorsza \u2013 z intonacj\u0105. Najbardziej dotkliwie zwraca\u0142y na siebie uwag\u0119 niezestrojone smyczki, kt\u00f3re w dziele tak nasyconym liryzmem i emocjonalno\u015bci\u0105 powinny nadawa\u0107 barw\u0119 ca\u0142ej orkiestrze. Ch\u00f3r \u015bpiewa\u0142 uwa\u017cnie, \u0142adnym d\u017awi\u0119kiem i ca\u0142kiem poprawn\u0105 emisj\u0105, cho\u0107 przyda\u0142oby si\u0119 troch\u0119 wi\u0119cej zaanga\u017cowania w materi\u0119 muzyczn\u0105.<\/p>\n<p>\u017be\u0144skie partie solowe <em>Requiem <\/em>powstawa\u0142y z my\u015bl\u0105 o konkretnych, bliskich Verdiemu \u015bpiewaczkach: Teresie Stolz, pierwszej wykonawczyni partii Aidy i domniemanej kochance kompozytora, oraz Marii Waldmann, przyjaci\u00f3\u0142ce obojga pa\u0144stwa Verdich. M\u0119skich bohater\u00f3w prapremiery okry\u0142a mg\u0142a zapomnienia. W Warszawie zebrano bardzo mocny, wr\u0119cz gwiazdorski kwartet solist\u00f3w, w kt\u00f3rym najwi\u0119kszym liryzmem i subtelno\u015bci\u0105 wykaza\u0142 si\u0119 Rafa\u0142 Siwek \u2013 mi\u0142e zaskoczenie, \u017ce \u015bpiewak potrafi tak g\u0142adko przestawi\u0107 si\u0119 z wielkiej sceny na estrad\u0119. W pewnym intonacyjnie i potoczystym \u015bpiewie Agnieszki Rehlis razi mnie troch\u0119 maniera sztucznego przyciemniania g\u0142osu: warto pami\u0119ta\u0107, \u017ce Waldmann sko\u0144czy\u0142a karier\u0119 z powod\u00f3w rodzinnych w wieku 31 lat, a jej wspania\u0142e do\u0142y s\u0142yn\u0119\u0142y tak\u017ce z dziewcz\u0119cej \u015bwie\u017co\u015bci. To samo dotyczy Aleksandry Kurzak, sopranu typowo lirycznego, kt\u00f3ry pe\u0142ni\u0119 wyrazu osi\u0105gn\u0105\u0142 dopiero w brawurowo zinterpretowanym <em>Libera me<\/em>. Najlepszym wyczuciem idiomu popisa\u0142 si\u0119 Roberto Alagna, cho\u0107 jego tenor, nieprzyjemnie \u015bcie\u015bniony w g\u00f3rze, zdradza ju\u017c powa\u017cne oznaki wyeksploatowania.<\/p>\n<p>W sumie jednak pi\u0119kne i smutne by\u0142o to po\u017cegnanie. Mam nadziej\u0119, \u017ce Kaspszyk nie z\u0142o\u017cy batuty i odnajdzie si\u0119 wkr\u00f3tce w jakiej\u015b nowej, przychylniejszej ni\u017c warszawska rzeczywisto\u015bci.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Dzi\u015b trafi\u0142 do sprzeda\u017cy pa\u017adziernikowy numer &#8222;Ruchu Muzycznego&#8221;, a w nim mi\u0119dzy innymi wywiad Mateusza Ciupki z flecist\u0105 \u0141ukaszem D\u0142ugoszem, esej Jakuba Puchalskiego o historii nagr\u00f3d kompozytorskich, rozmowy Wiolety \u017bochowskiej z kompozytorami o rezydencjach artystycznych, obszerny blok relacji z Warszawskiej Jesieni oraz kilka moich tekst\u00f3w. Na dobry pocz\u0105tek publikuj\u0119 tak\u017ce na mojej stronie recenzj\u0119 z &#8230; <span class=\"more\"><a class=\"more-link\" href=\"https:\/\/atorod.pl\/?p=4314\">[Read more&#8230;]<\/a><\/span><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[9,7],"tags":[],"class_list":{"0":"entry","1":"post","2":"publish","3":"author-mangusta","4":"post-4314","6":"format-standard","7":"category-prasowka","8":"category-wedrowki-operowe"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4314","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=4314"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4314\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4319,"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4314\/revisions\/4319"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=4314"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=4314"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=4314"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}