{"id":437,"date":"2015-04-07T21:21:56","date_gmt":"2015-04-07T19:21:56","guid":{"rendered":"http:\/\/atorod.pl\/?p=437"},"modified":"2021-05-01T16:42:53","modified_gmt":"2021-05-01T14:42:53","slug":"blazen-toscaniniego","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/atorod.pl\/?p=437","title":{"rendered":"B\u0142azen Toscaniniego"},"content":{"rendered":"<p>Paul Bowles &#8211; &#8222;prorok, podr\u00f3\u017cnik, przyjaciel bitnik\u00f3w&#8221;, jak pisa\u0142 o nim Marcin Sendecki &#8211; by\u0142 tak\u017ce ca\u0142kiem uzdolnionym kompozytorem i znanym z ci\u0119tego pi\u00f3ra krytykiem muzycznym. Pisywa\u0142 mi\u0119dzy innymi na \u0142amach &#8222;New York Herald Tribune&#8221;. W grudniu 1942 roku zrecenzowa\u0142 jedno z przedstawie\u0144 <em>Toski<\/em> na scenie Metropolitan Opera. W charakterystycznym dla\u0144 zwi\u0119z\u0142ym stylu wytkn\u0105\u0142 s\u0142abo\u015bci wokalne i niedostatki warsztatu aktorskiego uwielbianej Grace Moore, kilka lat wcze\u015bniej nominowanej do Oscara za rol\u0119 w melodramacie muzycznym <em>Noc mi\u0142o\u015bci. <\/em>Nieco \u0142agodniej obszed\u0142 si\u0119 z Cavaradossim w osobie Charlesa Kullmana, zarzucaj\u0105c mu tylko nadmiern\u0105 sk\u0142onno\u015b\u0107 do uderzania w p\u0142aczliwe tony. W ostatnim akapicie napisa\u0142: &#8222;Salvatore Baccaloni okaza\u0142 si\u0119 wy\u015bmienitym Zakrystianem, zar\u00f3wno pod wzgl\u0119dem wokalnym, jak i aktorskim; co wi\u0119cej, popisa\u0142 si\u0119 najlepsz\u0105 dykcj\u0105 spo\u015br\u00f3d wszystkich solist\u00f3w. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 ministrant\u00f3w (ch\u00f3r pa\u0144 w idiotycznych perukach) wygl\u0105da\u0142a jak Harpo Marx. Ich pl\u0105sy wok\u00f3\u0142 pana Baccaloniego nie by\u0142y ani zabawne, ani przyjemne dla oka. Orkiestra pod batut\u0105 pana Sodero osi\u0105gn\u0119\u0142a dobre, wyr\u00f3wnane brzmienie&#8221;.<\/p>\n<p>Kim by\u0142 \u015bpiewak, kt\u00f3ry najwyra\u017aniej skrad\u0142 przedstawienie ulubie\u0144com nowojorskiej publiczno\u015bci? Urodzi\u0142 si\u0119 w Rzymie, 14 kwietnia 1900 roku. Od wczesnych lat ch\u0142opi\u0119cych \u015bpiewa\u0142 w ch\u00f3rze Kaplicy Syksty\u0144skiej, nie snu\u0142 jednak marze\u0144 o karierze muzyka. Wybitnie inteligentny i obdarzony \u015bcis\u0142ym umys\u0142em, zamierza\u0142 zosta\u0107 architektem. Zami\u0142owanie do \u015bpiewu w ko\u0144cu przewa\u017cy\u0142o. M\u0142ody Salvatore zacz\u0105\u0142 bra\u0107 prywatne lekcje u chorwackiego barytona <span class=\"fn\">Josipa Ka\u0161mana, znanego we W\u0142oszech pod nazwiskiem Giuseppe Kaschmann, wybitnego niegdy\u015b odtw\u00f3rcy r\u00f3l Verdiowskich i Wagnerowskich, kt\u00f3ry z czasem przerzuci\u0142 si\u0119 na l\u017cejszy repertuar buffo. Baccaloni musia\u0142 by\u0107 poj\u0119tnym uczniem, skoro ju\u017c w wieku 22 lat zadebiutowa\u0142 w partii Doktora Bartolo na deskach rzymskiego Teatro Adriano. Dysponowa\u0142 pot\u0119\u017cnym, bogatym w brzmieniu basem i nadzwyczajn\u0105 dykcj\u0105, kt\u00f3re dawa\u0142y mu szerokie pole do popisu, nie tylko w rolach komicznych. W mediola\u0144skiej La Scali, gdzie wyst\u0119powa\u0142 od 1926 roku, \u015bpiewa\u0142 mi\u0119dzy innymi H\u00e8vera w zapomnianej dzi\u015b operze <i>D\u00e8bora e Ja\u00e9le<\/i> Pizettiego, Raimonda w <em>\u0141ucji z Lammermooru<\/em> i Sparafucile w <em>Rigoletcie<\/em>. S\u0142yn\u0105\u0142 z pracowito\u015bci i ciekawo\u015bci \u015bwiata. Nie mia\u0142 zadatk\u00f3w na gwiazdora. Z ch\u0119ci\u0105 bra\u0142 niewielkie role w niezbyt popularnych operach, \u017ceby jak najcz\u0119\u015bciej przebywa\u0107 na scenie i doskonali\u0107 umiej\u0119tno\u015bci aktorskie. By\u0142 prawdziwym cz\u0142owiekiem teatru, cyzelowa\u0142 kreowane przez siebie postaci w najdrobniejszych szczeg\u00f3\u0142ach, wk\u0142ada\u0142 w nie w\u0142asne serce i dusz\u0119. <\/span><\/p>\n<p>Dostrzeg\u0142 to Arturo Toscanini, \u00f3wczesny kierownik muzyczny La Scali. Zachwycony talentem aktorskim Baccaloniego i jego niepospolit\u0105, odrobin\u0119 gorzk\u0105 <em>vis comica<\/em>, przywodz\u0105c\u0105 na my\u015bl skojarzenia z najczystsz\u0105 commedi\u0105 dell&#8217;arte, nam\u00f3wi\u0142 \u015bpiewaka, by zrezygnowa\u0142 z &#8222;wielkich&#8221; partii basowych, skupiaj\u0105c si\u0119 na rolach charakterystycznych i drugoplanowych. Baccaloni mia\u0142 g\u0142os dostatecznie okr\u0105g\u0142y i ruchliwy, \u017ceby radzi\u0107 sobie bez najmniejszego trudu z partiami Dulcamary i Falstaffa, a zarazem dostatecznie pe\u0142ny i pi\u0119kny w barwie, by wzbudza\u0107 zachwyt jako War\u0142am i Leporello. Lubi\u0142 te\u017c budowa\u0107 swoich bohater\u00f3w od podstaw, nie ogl\u0105daj\u0105c si\u0119 na skostnia\u0142\u0105 tradycj\u0119 wykonawcz\u0105 &#8211; dlatego z takim zapa\u0142em uczestniczy\u0142 w prapremierach nowych oper, kreuj\u0105c postaci mi\u0119dzy innymi w dzie\u0142ach Giordano, Zandonaia i Guerriniego. Nad konstrukcj\u0105 swoich r\u00f3l \u015bl\u0119cza\u0142 po nocach. Nienawidzi\u0142 improwizacji, nazywaj\u0105c j\u0105 uciech\u0105 idiot\u00f3w. Bez wzgl\u0119du na to, czy wychodzi\u0142 na scen\u0119 jako Don Pasquale, czy jako Benoit w <em>Cyganerii<\/em>, pobudza\u0142 widowni\u0119 do \u015bmiechu, kt\u00f3ry cz\u0119sto wi\u0105z\u0142 ludziom w gardle. By\u0142 przera\u017aliwie ludzki, nieodparcie wzruszaj\u0105cy, przewrotnie tragiczny. Wielu znawc\u00f3w uwa\u017ca go za najwybitniejszego basa buffo w historii XX-wiecznej opery.<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/atorod.pl\/wp-content\/uploads\/2015\/04\/digital.lib_.buffalo.edu_.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-medium wp-image-440\" src=\"http:\/\/atorod.pl\/wp-content\/uploads\/2015\/04\/digital.lib_.buffalo.edu_-300x281.jpg\" alt=\"digital.lib.buffalo.edu\" width=\"300\" height=\"281\" srcset=\"https:\/\/atorod.pl\/wp-content\/uploads\/2015\/04\/digital.lib_.buffalo.edu_-300x281.jpg 300w, https:\/\/atorod.pl\/wp-content\/uploads\/2015\/04\/digital.lib_.buffalo.edu_.jpg 512w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><\/p>\n<p>Baccaloni jako Brat Melitone w <em>Mocy przeznaczenia<\/em>. Fot. z archiwum University at Buffalo.<\/p>\n<p>Sukcesy w ojczystych W\u0142oszech, pod czujn\u0105 opiek\u0105 artystyczn\u0105 Toscaniniego, otworzy\u0142y mu wkr\u00f3tce wrota mi\u0119dzynarodowej kariery. W 1928 roku Baccaloni zadebiutowa\u0142 w londy\u0144skiej Covent Garden w roli Timura w <em>Turandot<\/em>. Dwa lata p\u00f3\u017aniej za\u015bpiewa\u0142 Brata Melitone w chicagowskiej <em>Mocy przeznaczenia. <\/em>W latach trzydziestych zacz\u0105\u0142 \u015bwi\u0119ci\u0107 triumfy w partiach Mozartowskich: w 1936 roku w <i><span lang=\"it\" xml:lang=\"it\">Cos\u00ec fan tutte <\/span><\/i><span lang=\"it\" xml:lang=\"it\">na Festiwalu w Glyndebourne (Alfonso), w 1938 w <em>Don Giovannim <\/em>w San Francisco (Leporello), w 1940 w nowojorskim <em>Weselu Figara <\/em>(Bartolo). T\u0105 ostatni\u0105 rol\u0105 zadebiutowa\u0142 na scenie Metropolitan, z kt\u00f3r\u0105 zwi\u0105za\u0142 si\u0119 a\u017c do 1962 roku. W latach czterdziestych za\u0142o\u017cy\u0142 w\u0142asny zesp\u00f3\u0142 operowy Baccaloni Co., po wojnie cz\u0119sto wyst\u0119powa\u0142 w Filadelfii, najpierw w Civic Grand Opera, p\u00f3\u017aniej w Grand Opera powsta\u0142ej z po\u0142\u0105czenia poprzedniej z Philadelphia La Scala Opera, wreszcie w tamtejszej Lyric Opera. <\/span><\/p>\n<p>Jego przebogaty repertuar obj\u0105\u0142 z czasem ponad sto sze\u015b\u0107dziesi\u0105t r\u00f3l operowych. W drugiej po\u0142owie lat pi\u0119\u0107dziesi\u0105tych zacz\u0105\u0142 z powodzeniem gra\u0107 w filmach fabularnych, mi\u0119dzy innymi w komedii <em>Full of Life<\/em> Richarda Quine&#8217;a (1956) i w nagrodzonym Z\u0142otym Globem <em>Go\u0142\u0119biu, kt\u00f3ry ocali\u0142 Rzym <\/em>(<i>The Pigeon That Took Rome<\/i> z 1962 roku, w re\u017cyserii Melville&#8217;a Shavelsona, z udzia\u0142em m.in. Charltona Hestona). Wyst\u0105pi\u0142 w roli samego siebie w jednym z odcink\u00f3w popularnego sitcomu <em>The Danny Thomas Show<\/em>. \u017by\u0142 pe\u0142ni\u0105 \u017cycia. Nie oszcz\u0119dza\u0142 si\u0119 w pracy, rado\u015bnie folgowa\u0142 przyziemnym rozkoszom. R\u017cn\u0105\u0142 w pokera z kolegami po fachu: australijskim barytonem Johnem Brownlee i rodakiem Ezio Pinz\u0105. Objada\u0142 si\u0119 bez opami\u0119tania: przy niezbyt wybuja\u0142ym wzro\u015bcie doszed\u0142 do prawie stu pi\u0119\u0107dziesi\u0119ciu kilogram\u00f3w wagi. Zmar\u0142 stosunkowo m\u0142odo, w wieku zaledwie sze\u015b\u0107dziesi\u0119ciu dziewi\u0119ciu lat, \u015bwi\u0119tuj\u0105c sylwestra na Manhattanie. Spocz\u0105\u0142 na zacisznym cmentarzu Gate of Heaven (Wrota Niebios) w Hawthorne w hrabstwie Westchester w stanie Nowy Jork.<\/p>\n<p>W sylwestra 2011 roku kto\u015b z\u0142o\u017cy\u0142 na jego grobie \u017cyczenia: &#8222;Szcz\u0119\u015bliwego Nowego Roku w Niebie, kochany Salvatore&#8221;.<\/p>\n<p>https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=YP_n2-mRNCc<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Paul Bowles &#8211; &#8222;prorok, podr\u00f3\u017cnik, przyjaciel bitnik\u00f3w&#8221;, jak pisa\u0142 o nim Marcin Sendecki &#8211; by\u0142 tak\u017ce ca\u0142kiem uzdolnionym kompozytorem i znanym z ci\u0119tego pi\u00f3ra krytykiem muzycznym. Pisywa\u0142 mi\u0119dzy innymi na \u0142amach &#8222;New York Herald Tribune&#8221;. W grudniu 1942 roku zrecenzowa\u0142 jedno z przedstawie\u0144 Toski na scenie Metropolitan Opera. W charakterystycznym dla\u0144 zwi\u0119z\u0142ym stylu wytkn\u0105\u0142 s\u0142abo\u015bci &#8230; <span class=\"more\"><a class=\"more-link\" href=\"https:\/\/atorod.pl\/?p=437\">[Read more&#8230;]<\/a><\/span><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[6],"tags":[],"class_list":{"0":"entry","1":"post","2":"publish","3":"author-mangusta","4":"post-437","6":"format-standard","7":"category-atlas-zapomnianych-glosow"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/437","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=437"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/437\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5776,"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/437\/revisions\/5776"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=437"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=437"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=437"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}