To ju\u017c siedem lat, odk\u0105d trafi\u0142am po raz pierwszy na t\u0119 cudown\u0105 imprez\u0119 \u2013 troch\u0119 z przypadku, przy okazji pobytu w Getyndze z ca\u0142kiem innych powod\u00f3w. Mia\u0142am szcz\u0119\u015bcie obserwowa\u0107 ostatnie lata muzycznych rz\u0105d\u00f3w Laurence\u2019a Cummingsa, teraz patrz\u0119 z uznaniem, jak George Petrou, kt\u00f3ry przej\u0105\u0142 po nim stery, kontynuuje dotychczasow\u0105 lini\u0119 programow\u0105 festiwalu, z zapa\u0142em \u015bci\u0105gaj\u0105c na\u0144 coraz m\u0142odsz\u0105 publiczno\u015b\u0107 \u2013 mi\u0119dzy innymi za spraw\u0105 specjalnych koncert\u00f3w dla dzieci oraz familijnych wersji spektakli operowych. Tegoroczna ods\u0142ona H\u00e4ndel-Festspiele odby\u0142a si\u0119 pod has\u0142em VERLOCKUNG, czyli \u201epokusa\u201d. Trudno jej by\u0142o nie ulec, cho\u0107by na trzy dni Festspiele, kt\u00f3re wybra\u0142am starannie, uzupe\u0142niaj\u0105c przedstawienie H\u00e4ndlowskiej Deidamii <\/em>koncertami w Getyndze i Welfenschloss w pobliskim M\u00fcnden, gdzie z po\u0142\u0105czenia Werry i Fuldy rodzi si\u0119 rzeka Wezera.<\/p>\n Niestety, z powodu zamieszania na niemieckiej kolei nie uda\u0142o mi si\u0119 dotrze\u0107 na wyst\u0119p flecisty Erika Bosgraafa i w\u0142oskiego zespo\u0142u filoBarocco z \u201epolsko-morawsk\u0105\u201d muzyk\u0105 Telemanna, kt\u00f3ry w 1705 roku obj\u0105\u0142 posad\u0119 kapelmistrza u hrabiego Erdmanna II Promnitza, pana na \u017barach, co da\u0142o mu sposobno\u015b\u0107 do kilku dalszych podr\u00f3\u017cy, mi\u0119dzy innymi do Pszczyny i Krakowa. Na szcz\u0119\u015bcie dojecha\u0142am na wieczorny koncert z Mesjaszem <\/em>H\u00e4ndla w Stadthalle, na kt\u00f3ry cieszy\u0142am si\u0119 wyj\u0105tkowo: ze wzgl\u0119du na udzia\u0142 kilkorga znanych i cenionych przeze mnie solist\u00f3w, przede wszystkim jednak z uwagi na \u015bwi\u0119tuj\u0105c\u0105 jubileusz dwudziestolecia FestspielOrchester G\u00f6ttingen, kt\u00f3ra w ostatnich sezonach tylko potwierdzi\u0142a swoj\u0105 wszechstronno\u015b\u0107, bez trudu adaptuj\u0105c si\u0119 do \u017cywio\u0142owych interpretacji Petrou i preferowanej przeze\u0144 wyrazistej, soczysto-cierpkiej estetyki d\u017awi\u0119ku.<\/p>\n Ru Charlesworth i George Petrou. Fot. Alciro Theodoro da Silva<\/p>\n Ale tym razem w\u0142a\u015bnie d\u017awi\u0119ku zabrak\u0142o, przede wszystkim za spraw\u0105 akustyki sali koncertowej Stadthalle, zrujnowanej skutecznie i chyba nieodwracalnie podczas gruntownej renowacji modernistycznego gmachu. Jak to ostatnio bywa, zmys\u0142 wzroku wygra\u0142 ze s\u0142uchem. Projekt niemieckiej pracowni soll sasse architekten zebra\u0142 deszcz nagr\u00f3d. Nikt nie pomy\u015bla\u0142, \u017ce odtworzenie Grosser Saal w wi\u0119kszej kubaturze i z zastosowaniem innych materia\u0142\u00f3w odbije si\u0119 a\u017c tak mocno na jej parametrach akustycznych. Mam nadziej\u0119, \u017ce z czasem wydarzenia oratoryjne festiwalu wr\u00f3c\u0105 jednak do dawnych przestrzeni \u2013 w przypadku Mesjasza <\/em>dodatkowo pogorszy\u0142o spraw\u0119 usytuowanie NDR Vokalensemble na XIX-wieczn\u0105 mod\u0142\u0119, w g\u0142\u0119bi estrady za orkiestr\u0105. Tak istotne w tym arcydziele fragmenty ch\u00f3ralne by\u0142o s\u0142ycha\u0107 jak przez mg\u0142\u0119, tekst nie dociera\u0142 do publiczno\u015bci \u2013 zesp\u00f3\u0142 z pe\u0142noprawnego uczestnika narracji zosta\u0142 zepchni\u0119ty do roli nieistotnego akompaniamentu. Trudny start mia\u0142a r\u00f3wnie\u017c orkiestra, z pocz\u0105tku brzmi\u0105ca niesp\u00f3jnie, chwiejna intonacyjnie i chwilami rytmicznie. Zastanowi\u0142y mnie te\u017c kryteria doboru obsady solowej, z\u0142o\u017conej bez wyj\u0105tku z artyst\u00f3w muzykalnych i do\u015bwiadczonych w tym repertuarze, co nie zmienia faktu, \u017ce niekoniecznie dopasowanej do wizji George\u2019a Petrou, kt\u00f3ry \u2013 jak zak\u0142adam \u2013 pragn\u0105\u0142 dochowa\u0107 wierno\u015bci intencjom kompozytora.<\/p>\n Z ca\u0142ej czw\u00f3rki najlepiej wypad\u0142 tenor Ru Charlesworth, niegdysiejszy laureat Cesti-Wettbewerb w Innsbrucku, \u015bpiewak \u017carliwy, wci\u0105\u017c m\u0142odzie\u0144czy w brzmieniu, co jednak najistotniejsze, niezr\u00f3wnany jako muzyczny opowiadacz \u017cycia i \u015bmierci Mesjasza oraz spodziewanego zbawienia dusz (fenomenalne \u201eEv\u2019ry valley shall be exalted\u201d w scenie proroctwa Izajasza). Pod tym wzgl\u0119dem nie dor\u00f3wna\u0142 mu kanadyjski baryton Drew Santini, obdarzony g\u0142osem znacznie mniej wyrazistym i naznaczonym niewielkim, lecz uporczywym wibrato, nie zawsze sp\u00f3jnym z interpretacj\u0105. Problem niedopasowania najmocniej da\u0142 o sobie zna\u0107 w przypadku dw\u00f3ch pa\u0144: Any Marii Labin, dysponuj\u0105cej sopranem leciutkim i d\u017awi\u0119cznym, rozmigotanym jak rt\u0119\u0107; oraz Leny Sutor-Wernich, kt\u00f3rej mocny, g\u0142\u0119boki alt ma w dolnym odcinku skali zabarwienie wr\u0119cz tenorowe. H\u00e4ndel pisa\u0142 parti\u0119 altow\u0105 w Mesjaszu<\/em> specjalnie z my\u015bl\u0105 o Susannah Marii Ciber, znakomitej aktorce i \u015bpiewaczce-amatorce, kt\u00f3r\u0105 kompozytor ceni\u0142 przede wszystkim za jej \u201es\u0142odki g\u0142os\u201d i niezwyk\u0142\u0105 si\u0142\u0119 interpretacji. Tymczasem alt Sutor-Wernich wzbudza raczej skojarzenia z Wagnerowsk\u0105 Erd\u0105 b\u0105d\u017a Ge\u0105 z Dafne <\/em>Straussa, zar\u00f3wno pod wzgl\u0119dem brzmienia, jak i stylu ekspresji, co szczeg\u00f3lnie da\u0142o o sobie zna\u0107 w duetach i wi\u0119kszych ansamblach.<\/p>\n Powy\u017csze zastrze\u017cenia wynikaj\u0105 jedynie st\u0105d, \u017ce Petrou zd\u0105\u017cy\u0142 mnie ju\u017c przyzwyczai\u0107 do wykona\u0144 wr\u0119cz pulsuj\u0105cych energi\u0105, a zarazem przemy\u015blanych w ka\u017cdym calu. Na szcz\u0119\u015bcie dwa dni p\u00f3\u017aniej zrekompensowa\u0142 mi wszelkie w\u0105tpliwo\u015bci zwi\u0105zane z Mesjaszem <\/em>\u2013 i to z nawi\u0105zk\u0105. Zanim jednak do tego dosz\u0142o, wys\u0142ucha\u0142am innych koncert\u00f3w festiwalu, z kt\u00f3rych ka\u017cdy zas\u0142uguje na osobn\u0105 wzmiank\u0119, mimo odmiennego ci\u0119\u017caru gatunkowego i do\u015bwiadczenia artyst\u00f3w.<\/p>\n Rachel Brown i Laurence Cummings. Fot. Alciro Theodoro da Silva<\/p>\n Zaczn\u0119 od jednego z wydarze\u0144 \u201ew terenie\u201d, we wspomnianym ju\u017c Welfenschloss w M\u00fcnden, dok\u0105d \u015bci\u0105ga odrobin\u0119 inna publiczno\u015b\u0107: z\u0142o\u017cona z tutejszych mieszka\u0144c\u00f3w oraz meloman\u00f3w, kt\u00f3rzy dzi\u0119ki zorganizowanej przez festiwal wycieczce z przewodnikiem mog\u0105 po\u0142\u0105czy\u0107 spotkanie z muzyk\u0105 w rezydencji ksi\u0105\u017c\u0105t Brunszwiku-Getyngi ze spacerem po niewielkim miasteczku, s\u0142yn\u0105cym z przepi\u0119knych dom\u00f3w szachulcowych. W programie tegorocznego koncertu, pod tytu\u0142em \u201eEin feste Burg\u201d, zaczerpni\u0119tym z hymnu Marcina Lutra, znalaz\u0142y si\u0119 kompozycje tw\u00f3rc\u00f3w dzia\u0142aj\u0105cych w Lubece w okresie wojny trzydziestoletniej, kt\u00f3ra wprawdzie omin\u0119\u0142a miasto, ale wyznaczy\u0142a kres jego dawnej \u015bwietno\u015bci. W\u015br\u00f3d wykonawc\u00f3w znale\u017ali si\u0119 uczestnicy kurs\u00f3w mistrzowskich po\u015bwi\u0119conych muzyce miast hanzeatyckich \u2013 w ramach zainicjowanego w 2019 projektu Europ\u00e4isches Hanse-Ensemble. Zesp\u00f3\u0142 pod dyrekcj\u0105 Manfreda Cordesa, wieloletniego profesora i niegdysiejszego rektora Hochschule f\u00fcr K\u00fcnste Bremen, co sezon wyst\u0119puje w innym sk\u0142adzie, wspieranym przez do\u015bwiadczonych w tym repertuarze artyst\u00f3w (w tym roku mi\u0119dzy innymi gambistk\u0119 Hille Perl i sopranistk\u0119 Ulrike Hofbauer). Zdumia\u0142a mnie r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 stylistyczna tego repertuaru, od kantat chora\u0142owych, przez motety w stylu weneckim, a\u017c po ta\u0144ce i inne drobne utwory instrumentalne, w kt\u00f3rych rodzime tradycje p\u00f3\u0142nocnoniemieckie \u0142\u0105cz\u0105 si\u0119 harmonijnie z inspiracjami muzyk\u0105 w\u0142osk\u0105, francusk\u0105 i angielsk\u0105. Zachwyci\u0142a kantata solowa Ach Herr, lass deine lieben Engelein <\/em>Franza Tundera \u2013 te\u015bcia Buxtehudego i jego poprzednika na stanowisku organisty Ko\u015bcio\u0142a Mariackiego w Lubece \u2013 z tym samym tekstem Martina Schallinga M\u0142odszego, kt\u00f3ry Bach wykorzysta\u0142 mi\u0119dzy innymi w ko\u0144cowym chorale Pasji wed\u0142ug \u015bw. Jana<\/em>. Wzruszyli s\u0142uchacze, kt\u00f3rzy w wielu kompozycjach rozpoznali melodie znane z nabo\u017ce\u0144stw w ko\u015bciele, ale \u201eo ile\u017c \u0142adniej wykonane\u201d.<\/p>\n Po powrocie Laurence\u2019a Cummingsa na festiwal, kt\u00f3remu po\u015bwi\u0119ci\u0142 dziesi\u0119\u0107 lat \u017cycia, spodziewa\u0142am si\u0119 wiele. Nie spodziewa\u0142am si\u0119 jednak, \u017ce na koncercie w Auli Uniwersyteckiej, gdzie klawesynista wyst\u0105pi\u0142 wraz z legendarn\u0105 flecistk\u0105 Rachel Brown, wszystko potoczy si\u0119 zgodnie z tytu\u0142em \u201eTo Melt a Stony Heart\u201d. Nie by\u0142a to kolejna z muzycznych gaw\u0119d charyzmatycznego artysty, kt\u00f3ry \u2013 ku uciesze publiczno\u015bci \u2013 potrafi przemieni\u0107 dowoln\u0105 oper\u0119 barokow\u0105 w mistrzowski teatr jednego aktora, \u0142\u0105cz\u0105c role konferansjera, \u015bpiewaka i akompaniatora. To by\u0142 prawdziwy traktat o naturze muzyki, godny samego Orfeusza \u2013 snuta przez dwoje wirtuoz\u00f3w opowie\u015b\u0107 o tym, jak zaczarowa\u0107 s\u0142uchacza, jak uj\u0105\u0107 go nie tylko tre\u015bci\u0105, ale i form\u0105 przekazu, budowanego na mocnym szkielecie konstrukcyjnym z u\u017cyciem odpowiednich ornament\u00f3w, umiej\u0119tnie powtarzanych figur rytmicznych i klarownej artykulacji. Jak roz\u0142o\u017cy\u0107 napi\u0119cie, \u017ceby odbiorca nie zmi\u0119k\u0142 jak wosk nazbyt wcze\u015bnie, \u017ceby podtrzyma\u0107 jego uwag\u0119 \u017cywym dialogiem mi\u0119dzy wykonawcami, skupionym \u015bpiewem znad klawiatury, w\u0142\u0105czonym w narracj\u0119 fragmentem poezji. Brown i Cummings poprowadzili nas przez tw\u00f3rczo\u015b\u0107 barokowych Orfeuszy \u2013 poczynaj\u0105c od Couperina, przez Campr\u0119, Lully\u2019ego i Vivaldiego, a\u017c po H\u00e4ndla i Glucka. I rzeczywi\u015bcie si\u0119 sta\u0142o, jakby zap\u0142aka\u0142y cienie, jakby serce stopnia\u0142o samemu w\u0142adcy podziemia. Wci\u0105\u017c mam w uszach wspania\u0142\u0105 saraband\u0119 \u201eLe D\u00e9part\u201d z Suity fletowej e-moll <\/em>Hotteterre\u2019a. D\u0142ugo b\u0119d\u0119 pami\u0119ta\u0107 ko\u0144cz\u0105c\u0105 pierwsz\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 koncertu ari\u0119 \u201eCara sposa\u201d, w kt\u00f3rej Cummings wy\u015bpiewa\u0142 od klawesynu ca\u0142\u0105 rozpacz Rinalda po utracie porwanej Almireny. Arty\u015bci zafundowali mi jedno z pi\u0119kniejszych prze\u017cy\u0107 ostatnich lat, nie tylko w Getyndze.<\/p>\n Sophie Junker (Deidamia) i Nicol\u00f2 Balducci (Ulisses). Fot. Alciro Theodoro da Silva<\/p>\n A ju\u017c nazajutrz czeka\u0142o mnie prze\u017cycie r\u00f3wnie intensywne: ko\u0144cz\u0105ce festiwal przedstawienie Deidamii<\/em>, ostatniej w\u0142oskiej opery H\u00e4ndla, kt\u00f3re okaza\u0142o si\u0119 bezdyskusyjnie najlepsz\u0105 z inscenizacji za rz\u0105d\u00f3w George\u2019a Petrou. Jego niespo\u017cyta energia za pulpitem dyrygenckim i specyficzne poczucie humoru, kt\u00f3remu daje upust w ka\u017cdej ze swoich prac re\u017cyserskich, znalaz\u0142y w tym dziele idealn\u0105 przysta\u0144. Deidamia <\/em>powsta\u0142a do libretta Paola Antonia Rollego, kt\u00f3ry przedstawi\u0142 mityczn\u0105 histori\u0119 odrobin\u0119 inaczej i bardziej figlarnie ni\u017c Metastasio w swoim Achille in Sciro. <\/em>Opowie\u015b\u0107 o Achillesie, synu Tetydy, kt\u00f3ra postanowi\u0142a uchroni\u0107 syna przed niechybn\u0105 \u015bmierci\u0105 pod murami Troi, ukrywaj\u0105c go w dziewcz\u0119cym przebraniu na wyspie Skyros, gdzie zapa\u0142a\u0142 odwzajemnionym uczuciem do Deidamii, jednej z c\u00f3rek rz\u0105dz\u0105cego wysp\u0105 kr\u00f3la Lykomedesa, Rolli wzbogaci\u0142 szeregiem w\u0105tk\u00f3w pobocznych. Zanim Ulisses, kt\u00f3ry przybywa na Skyros w poszukiwaniu Achillesa \u2013 kt\u00f3rego wszyscy poza Deidami\u0105 maj\u0105 za ho\u017ce dziewcz\u0119 imieniem Pirra \u2013 zdo\u0142a go zdemaskowa\u0107 i sk\u0142oni\u0107, by ruszy\u0142 wraz z nim na wojn\u0119, sam zacznie flirtowa\u0107 z jego wybrank\u0105. Z kolei Fenice, towarzysz Ulissesa, smali cholewki do Pirry. Jak \u0142atwo si\u0119 domy\u015bli\u0107, wynikn\u0105 z tego liczne nieporozumienia i sceny zazdro\u015bci. Ostatecznie Fenice zadowoli si\u0119 Nere\u0105, powiernic\u0105 Deidamii, Ulisses wype\u0142ni powierzon\u0105 mu misj\u0119 i wszystko sko\u0144czy si\u0119 przepisow\u0105 lieto fine<\/em>, czyli za\u015blubinami kr\u00f3lewskiej c\u00f3rki z szykuj\u0105cym si\u0119 do wyprawy pod Troj\u0119 Achillesem.<\/p>\n Zwariowane, pe\u0142ne zwrot\u00f3w akcji libretto Rollego da\u0142o H\u00e4ndlowi sposobno\u015b\u0107 wplecenia w t\u0119 melodramm\u0119 wielu element\u00f3w komicznych. Niestety, szczwany plan ponownego zainteresowania londy\u0144czyk\u00f3w wychodz\u0105c\u0105 z mody oper\u0105 w\u0142osk\u0105 spali\u0142 na panewce. Deidamia <\/em>posz\u0142a w Lincoln\u2019s Inn Fields Fields Theatre zaledwie trzy razy. Zamilk\u0142a na dwie\u015bcie lat z ok\u0142adem. Mimo nie\u015bmia\u0142ych pr\u00f3b wskrzeszenia w XX i XXI wieku nie uda\u0142o si\u0119 przywr\u00f3ci\u0107 jej do repertuaru. A\u017c do pa\u017adziernika 2025 roku, kiedy spektakl w re\u017cyserii Petrou i ze \u015bwietn\u0105 scenografi\u0105 Giorginy Germanou zaprezentowano po raz pierwszy na festiwalu w Wexford \u2013 pod t\u0105 sam\u0105 batut\u0105 i w tej samej obsadzie. Komentowali\u015bmy zapis d\u017awi\u0119kowy tamtego wydarzenia z Marcinem Majchrowskim na antenie radiowej Dw\u00f3jki. Ol\u015bnieni wykonaniem, utyskiwali\u015bmy na kryzys H\u00e4ndlowskiej inwencji, nadal nie wr\u00f3\u017c\u0105c operze sukcesu.<\/p>\n Przekona\u0142am si\u0119 dopiero w Getyndze, \u017ce \u00f3wczesny zachwyt krytyk\u00f3w by\u0142 w pe\u0142ni uzasadniony. Tym, co niesie t\u0119 Deidami\u0119 <\/em>naprz\u00f3d i wzwy\u017c, jest niezwyk\u0142a synergia mi\u0119dzy stron\u0105 muzyczn\u0105 a teatraln\u0105 spektaklu, daj\u0105ca artystom nie tylko swobod\u0119, ale i autentyczn\u0105 rado\u015b\u0107 ze snucia powik\u0142anej opowie\u015bci. Niekwestionowan\u0105 gwiazd\u0105 w obsadzie jest wykonawczyni roli tytu\u0142owej Sophie Junker, ujmuj\u0105ca nie tylko talentem aktorskim i prze\u015blicznie zaokr\u0105glonym, mi\u0119ciutkim sopranem, lecz tak\u017ce fenomenaln\u0105 technik\u0105 i znajomo\u015bci\u0105 prawide\u0142 stylowej ornamentacji (czego \u015bpiewaczka dowiod\u0142a ju\u017c w popisowej arii \u201eNasconde l\u2019usignol\u201d z I aktu). Mimo niedyspozycji, objawiaj\u0105cej si\u0119 niewielkimi k\u0142opotami z intonacj\u0105, w partii Nerei dobrze wypad\u0142a Sarah Gildford, obdarzona sopranem \u015bwie\u017cym, ciep\u0142ym i nieodparcie zmys\u0142owym. W postaci dw\u00f3ch przysz\u0142ych heros\u00f3w wojny troja\u0144skiej \u2013 Achillesa i Ulissesa \u2013 wcielili si\u0119 odpowiednio Bruno de S\u00e1 i Nicol\u00f2 Balducci. Ci dwaj znakomici arty\u015bci sporo ostatnio namieszali w \u015bwiecie wykonawstwa historycznego. Obaj dysponuj\u0105 g\u0142osami, o jakich H\u00e4ndlowi w operze w\u0142oskiej si\u0119 nawet nie \u015bni\u0142o: de S\u00e1 najprawdziwszym sopranem m\u0119skim o bardzo rozleg\u0142ej skali, Balducci niezwykle urodziwym kontratenorem sopranowym, kt\u00f3ry \u2013 jak si\u0119 okaza\u0142o \u2013 brzmi doskonale tak\u017ce w nieco ni\u017cszej tessyturze. W pierwotnej obsadzie Deidamii<\/em> parti\u0119 Achillesa powierzono nastoletniej Mary Edwards, kolejnej \u015bpiewaj\u0105cej aktorce, kt\u00f3rej tak\u017ce w p\u00f3\u017aniejszej karierze zdarza\u0142o si\u0119 odgrywa\u0107 postaci przeciwnej p\u0142ci; rol\u0119 Ulissesa H\u00e4ndel pisa\u0142 z my\u015bl\u0105 o kastracie mezzosoprani\u015bcie. O\u015bmiel\u0119 si\u0119 zatem stwierdzi\u0107, \u017ce udzia\u0142 de S\u00e1 i Balducciego w tej tragikomedii omy\u0142ek i nierozpoznanych to\u017csamo\u015bci w pe\u0142ni wyczerpuje znamiona historycznej konwencji. W przeznaczonej na wysoki bas partii Fenice nie\u017ale poradzi\u0142 sobie baryton Rory Musgrave, w basowej roli statecznego kr\u00f3la Lykomedesa \u015bwietnie sprawi\u0142 si\u0119 aksamitnog\u0142osy Petros Magoulas. I wszyscy bawili si\u0119 przednio, nie wy\u0142\u0105czaj\u0105c orkiestry Festspiele G\u00f6ttingen, graj\u0105cej pod batut\u0105 Petrou w typowo h\u00e4ndlowskim stroju 422,5 Hz.<\/p>\n Nicol\u00f2 Balducci i Bruno de S\u00e1 (Achilles). Fot. Alciro Theodoro da Silva<\/p>\n Nie by\u0142oby tyle frajdy, gdyby nie inscenizacja \u2013 tyle\u017c urodziwa, ile przewrotna. Petrou poprowadzi\u0142 akcj\u0119 na dw\u00f3ch planach czasowych. Perypetie mitycznych bohater\u00f3w rozgrywaj\u0105 si\u0119 r\u00f3wnolegle z ca\u0142kiem wsp\u00f3\u0142czesn\u0105 wycieczk\u0105 tematyczn\u0105 na wysp\u0119 Skyros (w turyst\u00f3w wcielili si\u0119 cz\u0142onkowie ch\u00f3ru uniwersyteckiego, obecni na scenie znacznie ponad miar\u0119 swych muzycznych obowi\u0105zk\u00f3w). \u0179r\u00f3d\u0142em komicznego napi\u0119cia jest to, \u017ce przedstawiciele obydwu \u015bwiat\u00f3w nie zdaj\u0105 sobie sprawy z ich wsp\u00f3\u0142istnienia, a je\u015bli nawet dostrzeg\u0105, \u017ce w rzeczywisto\u015b\u0107 wdziera si\u0119 co\u015b dziwnego, nie umiej\u0105 tego w\u0142a\u015bciwie zinterpretowa\u0107. Nerea znajdzie na pla\u017cy walizk\u0119, zacznie j\u0105 przetrz\u0105sa\u0107 i z konsternacj\u0105 wyjmie ze \u015brodka stanik i paczk\u0119 tampon\u00f3w. Co\u015b przewraca niedzielnemu malarzowi sztalugi, cho\u0107 wiatru ni \u015bladu. Lykomedes snuje refleksje o pogodnej staro\u015bci po\u015br\u00f3d morskiej toni, w kt\u00f3rej nurkuje poszukiwacz staro\u017cytnych skarb\u00f3w. Achilles celuje z \u0142uku do kartonowej \u0142ani na jarmarcznej strzelnicy. A przecie\u017c wszyscy w tym t\u0142umie prze\u017cywaj\u0105 rozterki, tak samo cierpi\u0105 i kochaj\u0105, ulegaj\u0105 porywom r\u00f3wnie bolesnej zazdro\u015bci. W grupie urlopowicz\u00f3w znajdzie si\u0119 nawet podejrzanie wysoka i \u017cylasta dama, kt\u00f3ra w ko\u0144cu oka\u017ce si\u0119 m\u0119\u017cczyzn\u0105.<\/p>\n By\u0107 mo\u017ce nie wypatrzy\u0142abym tych wszystkich drobiazg\u00f3w, gdybym akurat nie t\u0142umaczy\u0142a ksi\u0105\u017cki pewnego filologa klasycznego, kt\u00f3ry najpierw pozwoli\u0142 swemu s\u0119dziwemu ojcu uczestniczy\u0107 w studenckim seminarium po\u015bwi\u0119conym Odysei<\/em>, a potem zabra\u0142 go w rejs tematyczny \u015bladami homeryckiego bohatera. Pomys\u0142 Petrou na Deidami\u0119 <\/em>mo\u017ce nie jest tak misterny jak proza mojego autora, ale sprowadza si\u0119 do podobnej konkluzji: bohaterowie spod Troi pod wieloma wzgl\u0119dami nie r\u00f3\u017cnili si\u0119 od wsp\u00f3\u0142czesnych wczasowicz\u00f3w. Dzisiejsi beztroscy tury\u015bci te\u017c mog\u0105 kiedy\u015b zgin\u0105\u0107: w kolejnej wojnie troja\u0144skiej, na miar\u0119 naszych czas\u00f3w.<\/p>\n I za to chwa\u0142a organizatorom H\u00e4ndel-Festspiele G\u00f6ttingen: \u017ce wodz\u0105 nas na pokuszenie, by tw\u00f3rczo\u015b\u0107 dawnych epok da\u0142a nam do my\u015blenia i zacz\u0119\u0142a nas naprawd\u0119 obchodzi\u0107.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Na li\u015bcie moich niewinnych s\u0142abo\u015bci wysok\u0105 pozycj\u0119 zajmuje upodobanie do lektury komentarzy na forach internetowych. Podczas tegorocznego pobytu w Getyndze natkn\u0119\u0142am si\u0119 na zaskakuj\u0105ce podsumowanie wra\u017ce\u0144 pewnego turysty, kt\u00f3ry stwierdzi\u0142, \u017ce miasto pi\u0119kne, ale za du\u017co w nim m\u0142odych ludzi. Pomy\u015bla\u0142am sobie \u2013 niezale\u017cnie od moich osobistych impresji, zgo\u0142a odmiennych od opinii roz\u017calonego obie\u017cy\u015bwiata \u2013 … [Read more…]<\/a><\/span><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[7],"tags":[],"class_list":["entry","post","publish","author-mangusta","post-9710","format-standard","category-wedrowki-operowe"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9710","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=9710"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9710\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":9721,"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9710\/revisions\/9721"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=9710"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=9710"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/atorod.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=9710"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}![\"\"](\"https:\/\/atorod.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/260523_Messiah_DSC1673-scaled.jpg\")
<\/a><\/p>\n<\/a><\/p>\n<\/a><\/p>\n<\/a><\/p>\n